Kronik Kritik Bacak İskemisinde Alt Ekstremite Revaskülarizasyonu İçin Retrograd Pedal Yaklaşımın Güvenliği ve Etkinliği
Murat Özoğul
, Eren Özgür
Department of Radiology, University of Health Sciences, İstanbul Training and Research Hospital, İstanbul, Türkiye
Anahtar Kelimeler: Kronik bacak iskemisi; endovasküler işlemler; ekstremite kurtarma; periferik arter hastalığı; retrograd erişim.
Özet
Amaç: Başarısız antegrad revaskülarizasyon sonrasında kronik ekstremiteyi tehdit eden iskemi bulunan hastalarda retrograd pedal yaklaşımın teknik başarısını, işlem güvenliğini ve kısa dönem klinik sonuçlarını değerlendirmek.
Yöntem: Bu retrospektif çalışmaya, ciddi kronik ekstremiteyi tehdit eden iskemi ile başvuran Rutherford kategori 4–6 düzeyindeki ardışık 68 hasta dahil edildi (ortalama yaş, 68,5±8,2 yıl; erkek, %70,6). Tüm hastalarda, başlangıçtaki antegrad veya kontralateral crossover yaklaşımların uygulanabilir olmaması üzerine retrograd pedal ya da anterior tibial arter erişimi denendi. Konvansiyonel erişim yollarının başarısızlığını takiben, ultrasonografi rehberliğinde posterior tibial arter (%66,2) veya anterior tibial arter (%33,8) üzerinden giriş yapıldı. Primer sonlanım noktaları erişim başarısı, teknik başarı, klinik başarı (en az 6 ay süreyle majör amputasyon olmaması) ve komplikasyon oranları olarak belirlendi.
Bulgular: Retrograd ponksiyon ve hedef damara başarılı erişim 64 hastada (%94,1) sağlandı. Bu hastaların tamamında lezyon geçişi ve lümen açıklığının yeniden sağlanması başarıyla gerçekleştirildi ve genel teknik başarı oranı %94,1 olarak bulundu. Uygulanan girişimler arasında balon anjiyoplasti (%82,3) ve stent implantasyonu (%11,7) yer aldı. Dikkat çekici olarak, beş hastada distal erişim yoluyla proksimal iliak arter stentlemesi gerçekleştirildi. Majör erişim yeri komplikasyonu gözlenmedi; minör komplikasyonlar (%16,2) konservatif yöntemlerle başarılı şekilde yönetildi. Tüm hasta kohortunda klinik başarı ve semptomatik iyileşme 60 hastada (%88,2) elde edildi. Takip süresince majör amputasyon oranı %10,3 (7/68), mortalite oranı ise %2,9 (2/68) olarak saptandı.
Sonuç: Retrograd pedal yaklaşım, kompleks alt ekstremite kronik total oklüzyonlarının tedavisinde güvenli, çok yönlü ve yüksek etkinliğe sahip bir kurtarıcı stratejidir. Konvansiyonel antegrad revaskülarizasyon yöntemlerinin başarısız olduğu durumlarda, düşük erişim yeri komplikasyonu oranlarıyla yüksek teknik başarı ve ekstremite kurtarma oranları sağlamaktadır.